Hợp đồng kinh tế hay hợp đồng thương mại: quy định áp dụng
(Luat7s.com) – Thuật ngữ “hợp đồng kinh tế” xuất phát từ Pháp lệnh Hợp đồng kinh tế ngày 25/9/1989, văn bản đã hết hiệu lực từ ngày 01/01/2006. Hiện nay, hợp đồng giữa các doanh nghiệp được điều chỉnh bởi Luật Thương mại số 36/2005/QH11, Bộ luật Dân sự số 91/2015/QH13 và các luật chuyên ngành.
Việc xác định đúng luật áp dụng quyết định mức phạt vi phạm, quan hệ giữa phạt và bồi thường, thời hiệu khởi kiện và nhiều quyền, nghĩa vụ khác của các bên.
1. Từ hợp đồng kinh tế đến hợp đồng thương mại
Sự thay đổi thuật ngữ phản ánh việc chuyển từ cơ chế kế hoạch hóa sang kinh tế thị trường.
Theo Nghị quyết số 45/2005/QH11 về việc thi hành Bộ luật Dân sự năm 2005, Pháp lệnh Hợp đồng kinh tế năm 1989 hết hiệu lực kể từ ngày 01/01/2006. Từ thời điểm này, pháp luật không còn khái niệm “hợp đồng kinh tế” riêng; các hợp đồng giữa thương nhân được xác định là hợp đồng thương mại hoặc hợp đồng dân sự.
2. Phạm vi áp dụng Luật Thương mại
Tiêu chí then chốt để áp dụng Luật Thương mại là mục đích sinh lợi của hoạt động.
Hoạt động thương mại là hoạt động nhằm mục đích sinh lợi, bao gồm mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ, đầu tư, xúc tiến thương mại và các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi khác. (khoản 1 Điều 3 Luật Thương mại)
Hoạt động không nhằm mục đích sinh lợi của một bên trong giao dịch với thương nhân thực hiện trên lãnh thổ Việt Nam thì áp dụng Luật Thương mại trong trường hợp bên thực hiện hoạt động không nhằm mục đích sinh lợi đó chọn áp dụng Luật Thương mại (khoản 3 Điều 1).
3. Quan hệ giữa Luật Thương mại và Bộ luật Dân sự
Luật Thương mại là luật chuyên ngành; Bộ luật Dân sự là luật chung bổ trợ.
a) Hoạt động thương mại phải tuân theo Luật Thương mại và pháp luật có liên quan (khoản 1 Điều 4)
b) Hoạt động thương mại đặc thù được quy định trong luật khác thì áp dụng quy định của luật đó (khoản 2 Điều 4)
c) Hoạt động thương mại không được quy định trong Luật Thương mại và trong các luật khác thì áp dụng quy định của Bộ luật Dân sự (khoản 3 Điều 4)
| Nội dung | Luật Thương mại | Bộ luật Dân sự |
|---|---|---|
| Mức phạt vi phạm | Không quá 8% phần nghĩa vụ bị vi phạm (Điều 301) | Do các bên thỏa thuận (Điều 418) |
| Thời hiệu khởi kiện | 02 năm (Điều 319) | 03 năm (Điều 429) |
4. Lưu ý
Từ các quy định trên, có thể rút ra một số lưu ý cho doanh nghiệp như sau.
a) Khi hợp đồng có mục đích sinh lợi giữa các doanh nghiệp, nên soạn điều khoản chế tài theo Luật Thương mại, nhất là giới hạn 8%
b) Doanh nghiệp vẫn có thể dùng tên gọi “hợp đồng kinh tế”, nhưng nội dung phải dẫn chiếu đúng luật hiện hành thay vì Pháp lệnh năm 1989
c) Nên khởi kiện trong thời hạn 02 năm để tránh tranh luận về thời hiệu
Nguồn số liệu, vụ việc: Luật Thương mại năm 2005; Nghị quyết số 45/2005/QH11.
Lưu ý: Bài viết chỉ nhằm cung cấp thông tin chung về quy định pháp luật tại thời điểm đăng tải và không phải là ý kiến tư vấn pháp lý cho bất kỳ trường hợp cụ thể nào. Các văn bản pháp luật được dẫn chiếu có thể đã được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế sau ngày đăng; Quý khách nên tham vấn luật sư trước khi áp dụng nội dung bài viết vào trường hợp của mình.
Doanh nghiệp cần cập nhật mẫu hợp đồng theo luật hiện hành, xem thêm Dịch vụ tư vấn, soạn thảo và rà soát hợp đồng của Luật 7S.







